#AskΤheStreet: Κοινωνιολογία… ή όχι;

του Γιώργου Σώρου

Με αφορμή την εισαγωγή της κοινωνιολογίας στις πανελλαδικές εξετάσεις του λυκείου έχει ανοίξει ένας διάλογος για το κατά πόσο κάτι τέτοιο αποτελεί θετική εξέλιξη. Συνομιλήσαμε με δύο φοιτητές του Παντείου για να μας πουν τη γνώμη τους.

Για αρχή θα ήθελα να μου πείτε δυο λόγια για εσάς.

Κλάιντι Ζγκουράτη: Ονομάζομαι Κλάιντι και είμαι τριτοετής φοιτητής Κοινωνιολογίας στο Πάντειο.

Ιωάννης Καλογεράκης:  Με λένε Ιωάννη. Σπουδάζω Κοινωνιολογία στο Πάντειο. Είμαι από Αθήνα, έχω καταγωγή από την Κρήτη, και μου αρέσει πολύ αυτό που σπουδάζω.

Τι πιστεύετε για την εισαγωγή της Κοινωνιολογίας στις πανελλήνιες;

Κλάιντι

Βλέπουμε αυτή την κίνηση πολύ θετικά γιατί δίνει μια αξία στην επιστήμη μας και θα ανοίξουνε και περισσότερες θέσεις εργασίας. Είναι πολύ σημαντικό από την πλευρά του ότι μέχρι τώρα πολλοί φοιτητές που στοχεύουν να ενταχθούν σε τμήματα κοινωνικών σπουδών δεν έχουν ένα αντιπροσωπευτικό μάθημα στις πανελλαδικές εξετάσεις. Εξετάζονται σε αμιγώς φιλολογικού περιεχομένου μαθήματα όπως η έκθεση, τα λατινικά, τα αρχαία και η ιστορία από τα οποία κατά τη γνώμη μου μόνο δύο είναι σχετικά. Η έκθεση και η ιστορία γιατί δε γίνεται να είσαι κοινωνιολόγος χωρίς να γνωρίζεις ιστορία. Όχι ότι υποτιμώ τα λατινικά και τα αρχαία αλλά σίγουρα η κοινωνιολογία είναι μία γενική, κοινωνική επιστήμη. Αντιπροσωπεύει επιστήμες όπως είναι η κοινωνική εργασία, η ψυχολογία, οι πολιτικές επιστήμες και η κοινωνική ανθρωπολογία.

Ιωάννης

Είναι κάτι πολύ καλό αυτό που πάει να συμβεί και άμα περάσει θα είναι πολύ θετικό για την εκπαίδευση. Τώρα ένα άτομο που θα στόχευε σε κοινωνικές επιστήμες και θα μπορούσε να είναι πολύ καλό χάνει πολλούς βαθμούς. Έτσι, υστερεί από κάποιον που θέλει φιλολογικές σχολές και μπορεί να είναι πιο καλός και στοχευμένος για αυτές τις επιστήμες. Οπότε αν έμπαινε η κοινωνιολογία ως μάθημα θα ήταν πιο καλό για τα άτομα που στοχεύουν σε κοινωνικές επιστήμες αλλά από την άλλη θα έσπαγε και λίγο την κλασικότητα των πανελλαδικών μαθημάτων τα οποία θα έπρεπε να ανοιχθούν και προς τις κοινωνικές επιστήμες.

Ποια είναι τα θετικά και τα αρνητικά που έχει δώσει σε εσάς προσωπικά μέχρι τώρα η κοινωνιολογία;

Κλάιντι

Παρόλο που πρώτη επιλογή είχα την ψυχολογία, πέρασα σε ένα τμήμα που μου άρεσε στη συνέχεια, να το πω έτσι. Η κοινωνιολογία δεν μπορεί να δώσει αρνητικά, μόνο θετικά. Ας πούμε σου δίνει τη δυνατότητα να έχεις κριτική σκέψη, να φιλτράρεις δηλαδή τα γεγονότα. Αξιολογείς ποιο είναι το θετικό, ποιο είναι το αρνητικό, ποιο το σωστό και ποιο το λάθος. Είναι πολύ σημαντικό διότι είναι μια επιστήμη που μελετάει και τους θεσμούς που οργανώνουν μια κοινωνία, αλλά από την άλλη μελετάει και την εξέλιξη των κοινωνιών. Οπότε σε αυτήν την περίοδο που ζούμε και οι εξελίξεις είναι ραγδαίες η κοινωνιολογία μπορεί να σου δώσει τη δυνατότητα να σκεφτείς ποιες είναι οι αιτίες των εξελίξεων αυτών.

Ιωάννης

Εγώ, ως τριτοετής φοιτητής, θεωρώ πως αυτό που έχω καταλάβει από όταν μπήκα στο τμήμα είναι πως μια επιστήμη μπορεί, όπως κάθε επιστήμη, να στοχεύει στην πρόοδο του ανθρώπου. Ειδικότερα, η κοινωνική επιστήμη προσπαθεί να κάνει τα άτομα που τη σπουδάζουν να κατανοούν πως ακριβώς το άτομο υπάρχει μες στην κοινωνία. Ακόμα εξετάζει τι ακριβώς θα πει κάποιος να είναι σε μια κοινωνία, ποια είναι η δομή της κοινωνίας, πως λειτουργεί, αλλά το πιο σημαντικό είναι πως αρχίζεις να κατανοείς, όταν σπουδάζεις αυτό το αντικείμενο, πως δεν είναι όλα όπως τα νομίζουμε αρχικά. Δεν είναι όλα δομημένα και σταθερά αλλά πολλές φορές μπορούν να αναλυθούν και να κρύβονται αιτίες που δε θα φανταζόταν κάποιος. Και πιστεύω πως σε αυτό με έχει βοηθήσει πάρα πολύ, να σκέπτομαι πέρα από την πεπατημένη και να κατανοώ πως πολλές φορές η κοινωνία είναι ένα σύνολο πραγμάτων και όχι κάτι σταθερό.

Έχει ακουστεί η κριτική ότι η κοινωνιολογία δεν είναι επιστήμη, ότι θα βγουν τα λατινικά που είναι πιο σημαντικά, θα ενισχυθεί η παπαγαλία κλπ. Ποια είναι η γνώμη σας;

Κλάιντι

Η κοινωνιολογία αντιμετωπίστηκε ως φερέφωνο κομματικών και πολιτικών ιδεολογιών. Δε νομίζω μια επιστήμη να μπορεί να δεχθεί όλες αυτές τις κατηγορίες. Η κοινωνιολογία είναι επιστήμη όπως όλες οι άλλες, απλά είναι μια νεοσύστατη επιστήμη, η οποία δεν έχει αναδειχθεί, μάλλον δεν έχει βρεθεί ο χώρος ώστε να αναπτυχθεί σωστά. Επίσης, ακούστηκε ότι η κοινωνιολογία δεν καλλιεργεί την ανθρωπιστική παιδεία και θα προκαλέσει μια έξαρση του εθνικισμού. Η κοινωνιολογία και προάγει την ανθρωπιστική παιδεία και μπορεί να τη διδάξει.

Ιωάννης

Τα λατινικά στο σχολείο ήταν από τα αγαπημένα μου μαθήματα. Απλώς πιστεύω πως αν έμπαινε και το μάθημα της κοινωνιολογίας θα ήταν πιο βοηθητικό για τα άτομα που είναι σε αυτήν την κατεύθυνση. Το μόνο που θεώρησα πολύ άδικο ήταν όλη αυτή η επίθεση των φιλολογικών τμημάτων, τα οποία πάνω κάτω έβγαλαν άχρηστη την κοινωνιολογία και σε αυτό είμαι πολύ αρνητικός γιατί ακόμα και αν δε συμφωνούν με αυτό δεν μπορούν να υποβιβάζουν μια επιστήμη έτσι μόνο και μόνο επειδή διαφωνούν.

Ως κοινωνιολόγοι πως κρίνετε το σημερινό εκπαιδευτικό σύστημα και το θεσμό των πανελλαδικών;

Κλάιντι

Οι πανελλήνιες ως θεσμός, όπως λειτουργούν τώρα, θεωρώ ότι πρέπει να αλλάξουν γιατί μόνο την κριτική σκέψη δεν καλλιεργούν. Τα μαθήματα στα οποία εξεταζόμαστε τα μαθαίνουμε με ένα σύστημα αποστήθισης. Δεν παίρνουμε τίποτα άλλο παρά μια μηχανική γνώση, πάμε απλά για να γράψουμε εκείνη την ημέρα και την επόμενη τα έχουμε ξεχάσει. Νομίζω ότι πρέπει να σκεφτούν καλύτερα τους προσανατολισμούς γιατί οι κοινωνικοί επιστήμονες εξεταζόμασταν σε μαθήματα φιλολογικού περιεχομένου οπότε θα πρέπει να φτιαχτούν περισσότεροι προσανατολισμοί που να είναι πιο σχετικοί. Να δίνουν ένα υπόβαθρο, μια προηγούμενη γνώση στα άτομα ώστε όταν μπουν στο πανεπιστήμιο να έχουν καλύτερη επίδοση.

Ιωάννης

Οι πανελλαδικές έχουν το θετικό πως είναι κάποιες εξετάσεις για όλα τα άτομα που θέλουν να περάσουν στην εκπαίδευση το οποίο είναι καλό γιατί υπάρχει ένα συγκεκριμένο σύστημα απλώς θα έπρεπε να αλλάξει ο τρόπος με τον οποίο τα μαθήματα διδάσκονται γιατί είναι σε ένα πλαίσιο παπαγαλίας και αποστήθισης. Να γίνονταν ίσως καλύτερα και με περισσότερη ανθρωπιά γιατί οι μαθητές δύο χρόνια πριν τις πανελλαδικές όλη τους η ζωή είναι οι εξετάσεις αυτές. Θα μπορούσαν αν είχαν μια διαφορετική μορφή να είναι πολύ θετικές. Τώρα έχουν πολλά αρνητικά.

Υπάρχει κάτι που θα θέλατε να προσθέσετε πριν ολοκληρώσουμε;

Κλάιντι

Δημιουργήσαμε μια ανεξάρτητη ομάδα φοιτητών με σκοπό να συντάξουμε ένα κείμενο στο οποίο θα στηρίζουμε αυτήν την κίνηση που έγινε από το Υπουργείο Παιδείας. Συμμετείχαμε ήδη στη συνέλευση του τμήματος και παρουσιάσαμε τις θέσεις μας στους καθηγητές. Οι περισσότεροι είπαν ότι μας στηρίζουν και θα γίνουν περαιτέρω συναντήσεις. Έχει δημιουργηθεί και ηλεκτρονικό ψήφισμα στο οποίο έχουν συγκεντρωθεί πάνω από 5.000 υπογραφές και θα έχει τελικό παραλήπτη το Υπουργείο Παιδείας. Οι θέσεις μας θα κατατεθούν και στη σύγκλητο του πανεπιστημίου. Η πρύτανης κυρία Κριάρη είπε ότι αν συμφωνήσει η σύγκλητος θα γραφτεί στο κείμενο ότι το στηρίζει το Πάντειο Πανεπιστήμιο. Όποιος μπει στη σελίδα και δει το ψήφισμα μπορεί αν συμφωνεί να το υπογράψει ώστε να μας βοηθήσει σε αυτή τη δράση!

Ιωάννης

Η δράση δεν έχει σκοπό να διώξει το μάθημα των λατινικών. Απλά θέλουμε να δείξουμε ότι και η κοινωνιολογία πρέπει να μπει στις πανελλαδικές.

Αυτά μας είπαν οι δύο φοιτητές!