Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία: Πλήρης Οδηγός

του Μάριου Κωστόπουλου βασισμένο στο πρωτότυπο άρθρο της Γεωργίας Μυστριώτη

Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία

Η Δημοκρατία της Βουλγαρίας (βουλγάρικα: Република България / Ρεπούμπλικα Μπαλγκάρια) είναι χώρα της νοτιοανατολικής Ευρώπης. Χαρακτηρίζεται ως βαλκανική χώρα. Βρέχεται στα ανατολικά από τη Μαύρη Θάλασσα, ενώ συνορεύει με την Ελλάδα στα νότια, την Τουρκία στα ανατολικά, την πρώην Γιουγκοσλαβική Δημοκρατία της Μακεδονίας (ΠΓΔΜ) στα δυτικά, τη Σερβία και τη Ρουμανία στα βόρεια. Φυσικό σύνορο μεταξύ της Ρουμανίας και της Βουλγαρίας αποτελεί ο ποταμός Δούναβης. Έχει ενδιαφέρουσα ιστορία που συνδέθηκε έντονα και με το Βυζαντινό πολιτισμό. Ανήκε στο πρώην «Ανατολικό μπλοκ» και εντάχθηκε στην Ευρωπαϊκή Ένωση το 2007. Η σημερινή πολιτική δομή χρονολογείται από την υιοθέτηση ενός δημοκρατικού συντάγματος το 1991. Η Βουλγαρία είναι ενιαία κοινοβουλευτική δημοκρατία με υψηλό βαθμό πολιτικού, διοικητικού και οικονομικού συγκεντρωτισμού. Είναι επίσης μέλος του ΝΑΤΟ και του Συμβουλίου της Ευρώπης. Κυρίως λόγω της κρίσης, έχει εγκαταλείψει τα σχέδια για ένταξη στο Ευρώ, με εθνικό νόμισμα να είναι το Λεβ(1 Ευρώ = 1,96 Λεβ). Έχει υπογράψει για να ενταχθεί στην συνθήκη Σένγκεν από το 2005, αλλά η εφαρμογή της συμφωνίας έχει ανασταλεί επ’ αορίστου. Φημίζεται για τις χαμηλές τιμές στα προϊόντα της, αλλά και τους χαμηλούς μισθούς της. Παρά τις αδυναμίες αυτές, αποτελεί σημαντικό φοιτητικό προορισμό, ιδιαίτερα λόγω του χαμηλού κόστους ζωής και των ιστορικών πανεπιστημίων.

Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία: Γιατί να σπουδάσω εκεί;

Η φοιτητική ζωή δεν κοστίζει πολύ. Επίσης, είναι ιδιαίτερα βολικός προορισμός, ειδικά για όσους φοιτητές προέρχονται από την Ελλάδα, ενώ τα Πανεπιστήμια έχουν μεγάλη γκάμα επιστημονικών αντικειμένων. Παρέχονται πολλά μεταπτυχιακά προγράμματα στα Αγγλικά και τα Γερμανικά, ενώ υπάρχουν τουλάχιστον 11000 φοιτητές από διάφορες χώρες, όπως η Τουρκία, το Ηνωμένο Βασίλειο, η Ιταλία, το Ισραήλ και η Νιγηρία. Η νυχτερινή ζωή σε μεγάλες πόλεις, όπως η Σόφια, είναι ιδιαίτερα έντονη, ενώ θα έχετε και την ευκαιρία για εκδρομές σε προορισμούς όπως το χιονοδρομικό κέντρο του Μπάνσκο. Επίσης ιδιαίτερα δελεαστικό είναι το αντικρουόμενο φυσικό τοπίο, με τις αμμώδεις παραλίες αλλά και τις επιβλητικές βουνοκορφές να αποτελούν έναν συνδυασμό που ξεκουράζει το μάτι και σε προσκαλεί σε ένα διάλειμμα από τις υποχρεώσεις των σπουδών.

Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία: Ποιες οι προϋποθέσεις για να σπουδάσω στη Βουλγαρία;

Όπως προαναφέρθηκε, ουσιαστικά η Βουλγαρία δεν είναι εντεταγμένη στη συνθήκη Schengen. Αν είστε υπήκοος κράτους-μέλους της ΕΕ, μπορείτε να έχετε πρόσβαση στη χώρα και με την ταυτότητά σας, απλά το διαβατήριο αποτελεί πιο σίγουρη επιλογή. Ως υπήκοος κράτους-μέλους της ΕΕ δεν χρειάζεται να εκδώσετε visa. Αν σκοπεύετε να μείνετε περισσότερους από 3 μήνες για τις σπουδές σας, πρέπει να απευθυνθείτε σε κάποιο αστυνομικό τμήμα και να παρουσιάσετε αποδεικτικά σπουδών. Τότε θα λάβετε βουλγάρικη ταυτότητα και άδεια παραμονής που διαρκούν μέχρι και 5 χρόνια. Τώρα αν δεν είστε κάτοικος χώρας που ανήκει στην Ευρωπαϊκή Ένωση, πρέπει να ακολουθήσετε μια σειρά ενεργειών, τις οποίες θα βρείτε αναλυτικά εδώ (στο κομμάτι με τίτλο Visas to study in Bulgaria).

Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία: Διαδικασία αίτησης για εγγραφή στα Βουλγαρικά Πανεπιστήμια

Κάθε Πανεπιστήμιο έχει το δικό του σύστημα αιτήσεων (συνήθως προτιμούν την αποστολή των δικαιολογητικών μέσω ταχυδρομείου). Το σημαντικό είναι να έχετε τα βασικά έγγραφα (πτυχίο ή μεταπτυχιακό, ιατρική πιστοποίηση και αναλυτική βαθμολογία) μεταφρασμένα στη Βουλγαρική ή/και στην Αγγλική και να έχουν επικυρωθεί από τη Βουλγαρική πρεσβεία της χώρας σας. Επίσης, χρειάζονται δύο πρόσφατες φωτογραφίες διαβατηρίου, φωτοτυπία του διαβατηρίου ή/και της ταυτότητας και δύο συστατικές επιστολές. Αν σκοπεύετε να κάνετε διδακτορικό στη Βουλγαρία, καλό είναι να στείλετε το βιογραφικό σας και μια περίληψη του θέματος της διατριβής σας (ενδεικτικά μπορείτε να βρείτε περισσότερες πληροφορίες εδώ, αλλά και στη σελίδα του Πανεπιστημίου επιλογής σας). Η διορία για να κάνετε αίτηση σε κάποιο πανεπιστήμιο είναι 30 Σεπτεμβρίου, όσον αφορά για μαθήματα που διδάσκονται στα Αγγλικά, ή 15 Σεπτέμβρη για μαθήματα που διδάσκονται στα Βουλγάρικα. Ωστόσο, αυτό μπορεί να διαφέρει ελαφρώς, από πανεπιστήμιο σε πανεπιστήμιο. Επίσης μερικά πανεπιστήμια διεξάγουν εξετάσεις στα Βουλγάρικα ή στα Αγγλικά(αναλόγως σε ποια γλώσσα σκοπεύεις να κάνεις τις σπουδές σου). Αν κοπείς στις εξετάσεις αυτές, έχεις την επιλογή να εγγραφείς σε προπαρασκευαστικό μάθημα, διάρκειας ενός χρόνου, πάνω στην γλώσσα που επέλεξες. Πάντως τα δίδακτρα για τα προγράμματα στη Βουλγαρική γλώσσα είναι φθηνότερα από εκείνα στην Αγγλική, οπότε αν θέλετε να επωφεληθείτε, μπορείτε να συμμετάσχετε σε προγράμματα εκμάθησης Βουλγαρικών (για πλήρως δωρεάν σπουδές, θα πρέπει να περάσετε τις ίδιες εξετάσεις με τους ντόπιους).

Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία: Δίδακτρα και κόστος ζωής

Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία

Τα περισσότερα πανεπιστήμια προσφέρουν στέγαση στις φοιτητικές εστίες, η οποία φτάνει γύρω στα 35-70€/μήνα, αλλά πολλοί φοιτητές προτιμούν να νοικιάσουν διαμέρισμα με ενοίκιο στα 150-300€/μήνα (αν ειδικά μοιράζεστε το διαμέρισμά σας με άλλους φοιτητές, το κόστος του ενοικίου πέφτει κατά πολύ). Κατά μέσο όρο αρκούν γύρω στα 325€/μήνα για να ζήσει κάποιος φοιτητής με όλες τις ανάγκες του (φαγητό, στέγαση, ψυχαγωγία) πλήρως καλυμμένες. Εδώ περισσότερες πληροφορίες.

Τα δίδακτρα διαμορφώνονται ανάλογα με τον κλάδο σπουδών, τη γλώσσα του προγράμματος και αν είναι μερικής ή πλήρους φοίτησης, με πιο ακριβές τις ιατρικές σπουδές, οι οποίες μπορεί να κυμαίνονται γύρω στα 5500€/ετησίως. Υποτροφίες δίνονται μόνο σε όσους εξετάζονται μαζί με τους ντόπιους στις εισαγωγικές εξετάσεις και εφόσον σκοπεύουν να ακολουθήσουν πρόγραμμα σπουδών στη Βουλγαρική γλώσσα. Είναι χαρακτηριστικό, μάλιστα, ότι τα Βουλγαρικά προγράμματα σπουδών μπορεί να είναι κατά 1000€ πιο φτηνά από τα αντίστοιχα προγράμματα σε άλλες γλώσσες που παρέχονται από τα Βουλγαρικά Πανεπιστήμια. Περισσότερες πληροφορίες εδώ.

Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία: Σχολική Εκπαίδευση

Η υποχρεωτική εκπαίδευση στη Βουλγαρία είναι από τα 7 εώς τα 16 έτη. Πολλοί γονείς επιλέγουν να στείλουν τα παιδιά τους στο νηπιαγωγείο μόλις συμπληρώσουν τα 3 τους χρόνια. Το δημοτικό χωρίζεται σε δύο στάδια: το βασικό (1η-4η τάξη) και την προ-δευτεροβάθμια εκπαίδευση (5η-8η τάξη). Η εκπαίδευση συνεχίζεται στα λεγόμενα «γυμνάσια», τα οποία  ουσιαστικά περιλαμβάνουν και το αντίστοιχο Λύκειο (8η-12η τάξη). Τα «γυμνάσια» αντιστοιχούν στα Γενικά Λύκεια, ενώ τα «τεχνικά» στα επαγγελματικά Λύκεια. Είναι χαρακτηριστικό ότι μέχρι το τέλος της δεκαετίας του ’90 τα ιδιωτικά σχολεία ήταν πολύ λίγα, ενώ υπάρχουν πολλά σχολεία για μαθητές με θέματα υγείας και μαθησιακές δυσκολίες.

Το σχολικό έτος χωρίζεται σε δύο εξάμηνα, ενώ οι αργίες καθορίζονται βάσει των γιορτών της Ορθόδοξης Εκκλησίας. Τα μαθήματα κινούνται στους άξονες Βουλγαρική Γλώσσα και Λογοτεχνία, Μαθηματικά, Πληροφορική, Κοινωνικές Επιστήμες, Φυσικές Επιστήμες, Αθλητισμός, Μουσική, Τέχνες και Ξένες Γλώσσες. Το σύστημα βαθμολόγησης είναι από το 2 εώς το 6, με το 6 να σημαίνει «άριστα», το 2 να είναι ο χαμηλότερος και το 3 ο προβιβάσιμος βαθμός.

Δυστυχώς, υπάρχουν ακόμα προβλήματα στη λειτουργία των σχολείων, όπως οι διπλές βάρδιες (πρωί-απόγευμα) σε σχολεία μεγάλων πόλεων, λόγω της αδυναμίας των υπαρχόντων σχολείων να καλύψουν το ποσοστό των μαθητών, η έλλειψη σύγχρονων τεχνολογικών μέσων και η χαμηλή χρηματοδότηση. Εν τούτοις, τα Βουλγαρικά σχολεία έχουν γρήγορη σύνδεση στο Διαδίκτυο, ενώ υπάρχει η δυνατότητα για όσους η μητρική γλώσσα δεν είναι η Βουλγαρική να παρακολουθήσουν και μαθήματα στη γλώσσα τους σε ειδικά σχολεία υπό την εποπτεία του δήμου.

Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία: Τριτοβάθμια Εκπαίδευση

Η τριτοβάθμια εκπαίδευση στη Βουλγαρία απαρτίζεται από κολέγια, ειδικά λύκεια και Πανεπιστήμια. Τα κολέγια θεωρείται ότι υστερούν σε επίπεδο σπουδών σε σχέση με τα Πανεπιστήμια και απαιτούνται 3 χρόνια σπουδών για την απόκτηση του πτυχίου. Τα Πανεπιστήμια φημίζονται για την υψηλή ποιότητα σπουδών και απαιτούνται κατά μέσο όρο 3-4 χρόνια για την ολοκλήρωση του προπτυχιακού σταδίου (με εξαίρεση σχολές όπως η Ιατρική, όπου οι σπουδές είναι μεγαλύτερες σε διάρκεια, με αποτέλεσμα όσοι αποφοιτούν να παίρνουν κατευθείαν μεταπτυχιακό τίτλο σπουδών). Πολλοί φοιτητές ακολουθούν μεταπτυχιακές σπουδές, οι οποίες διαρκούν 2-4 ακαδημαϊκά εξάμηνα, και προχωρούν στην εκπόνηση διδακτορικής διατριβής, η οποία διαρκεί 3 χρόνια.

Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία: Κορυφαία Βουλγαρικά Πανεπιστήμια

*EECA = Κατάταξη αφιερωμένη αποκλειστικά σε πανεπιστήμια που βρίσκονται σε αναδυόμενες χώρες της Ευρώπης και της Κεντρικής Ασίας

Πανεπιστήμιο Αγ. Κλημεντίου Οχρίντσκι – Σόφια

Το Πανεπιστήμιο αυτό βρίσκεται στην κατηγορία 701+ της παγκόσμιας κατάταξης QS Top University Rankings 2018. Έχει πτωτική πορεία διότι το 2017 βρισκόταν στη θέση 651. Έχει ιστορία στις λίστες του QS και φημίζεται για το υψηλό επίπεδο σπουδών, ειδικά στον τομέα των γλωσσών. Ιδρύθηκε μετά το 1878, έτος απελευθέρωσης της Βουλγαρίας από την Οθωμανική κυριαρχία, ως το πρώτο σχολείο υψηλότερης εκπαίδευσης, ενώ το 1888 καθιερώθηκε ως Πανεπιστήμιο, το οποίο συνέβαλε και στην ανάπτυξη της λογοτεχνίας και του πολιτισμού της Βουλγαρίας. Συμπληρωματικά βρίσκεται στην θέση 47 της κατάταξης QS EECA University Rankings, αλλά και στην θέση 301 όσον αφορά την κατάταξη που μετράει κατά πόσο υπάρχει επαγγελματική αποκατάσταση στους απόφοιτους του εκάστοτε πανεπιστημίου.

Ιατρικό Πανεπιστήμιο της Βάρνας

Ιδρύθηκε ως Ανώτατο Ιατρικό Ινστιτούτο το 1961, μετονομάστηκε σε Ιατρικό Πανεπιστήμιο της Βάρνας το 1995 και το 2002 πήρε το όνομα του Καθηγητή Πάρασκεβ Στογιάνοφ, ο οποίος εισήγαγε τη χειρουργική για πρώτη φορά στη Βουλγαρία. Μάλιστα εγκαινίασε στις αρχές του 20ου αιώνα σανατόριο στη Βάρνα για τη φυματίωση που ήταν μοναδικό στο είδος του εκείνη την εποχή στα Βαλκάνια. Το συγκεκριμένο Πανεπιστήμιο είναι ιδιαίτερα περήφανο για τη χρήση τρισδιάστατων τεχνολογιών σε μαθήματα όπως η ανατομία.

Τεχνικό Πανεπιστήμιο της Σόφιας

Ιδρύθηκε το 1942 ως Ανώτατο Μηχανοηλεκτρονικό Ινστιτούτο «Β. Ι. Λένιν», και στη συνέχεια άλλαξε το όνομά του στα πλαίσια των προσπαθειών της Βουλγαρίας να αποκοπεί από το κομμουνιστικό της παρελθόν. Η αναγνώριση του επιστημονικού του έργου στην Ευρώπη και στις ΗΠΑ είναι έντονη, αν ληφθεί υπ’ όψιν η συνεργασία με εταιρίες όπως η Microsoft ή η Daimler/Benz. Επίσης παρέχει σύγχρονες εγκαταστάσεις όπως σπουδαστήρια, χώρους ψυχαγωγίας και αθλητισμού. Το γραφείο διασύνδεσης του έχει βοηθήσει πολλούς φοιτητές να κάνουν την πρακτική τους και να βρουν εργασία, το οποίο είναι πολύ σημαντικό σε μια χώρα με υψηλό ποσοστό ανεργίας.

Πανεπιστήμιο «Άγ. Κύριλλος και Μεθόδιος» του Βελίκο Τίρνοβο

Για το όνομα του Πανεπιστημίου δεν χρειάζονται ιδιαίτερες συστάσεις. Ιδρύθηκε το 1963, αλλά πήρε το τωρινό όνομά του το 1971 συμβολικά, ώστε να δείξει τη σύνδεσή του με τις απαρχές της ιστορίας των Σλαβικών λαών, καθώς το 1371 ο Ευθύμιος, θεολόγος και έπειτα Πατριάρχης των Βούλγαρων, γύρισε από το Άγιο Όρος για να διδάξει στους Σλάβους και να ιδρύσει τη Λογοτεχνική Σχολή του Τίρνοβο. Η σχολή αυτή άφησε το στίγμα της όχι μόνο στους Βούλγαρους, αλλά και τους Ρώσους, τους Σέρβους και τους Ρουμάνους. Διακρίνεται για τις ανθρωπιστικές σπουδές.

Πανεπιστήμιο «Π. Χιλεντάρσκι» του Πλόβντιβ (Φιλιππούπολη)

Το Πανεπιστήμιο του Πλόβντιβ ιδρύθηκε το 1962. Ο Χιλεντάρσκι, του οποίου το όνομα φέρει το Πανεπιστήμιο, ήταν ιστορικός και ιερωμένος, ο οποίος θήτευσε και στη Μονή Χιλανδαρίου του Αγίου Όρους. Μέσα από το έργο του συνέβαλε στη δημιουργία εθνικής συνείδησης και ταυτότητας στον Βουλγαρικό λαό κατά την Βουλγαρική Αναγέννηση. Το Πανεπιστήμιο αυτό προσπαθεί να αναδείξει τις δυνατότητες ανάπτυξης της Βουλγαρίας, επηρεασμένο από το πνεύμα του Χιλεντάρσκι.

Πανεπιστήμιο Θράκης στη Στάρα Ζαγόρα

Βρίσκεται στις θέσεις 151-200 της κατάταξης EECA. Όπως λέει και ο τίτλος, είναι χτισμένο στην πόλη της Στάρα Ζαγόρα στη νότια Βουλγαρία και ιδρύθηκε το 1995. Επίσης είναι κατανοητό πως πήρε το όνομά του από την ιστορική περιοχή της Θράκης. Τα περισσότερα μαθήματα διδάσκονται στα βουλγαρικά. Προσφάτως άρχισε να προσφέρει μαθήματα και στα αγγλικά, συμπεριλαμβανομένης και της Ιατρικής. Έχει περίπου 8,200 εγγεγραμμένους φοιτητές από τη Βουλγαρία και το εξωτερικό. Τέλος, όσοι σπουδάζουν στο συγκεκριμένο πανεπιστήμιο μπορούν να λάβουν μέρος στο πρόγραμμα ανταλλαγής φοιτητών Erasmus καθώς και σε προγράμματα διεθνούς έρευνας.

Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία: Κορυφαίες Βουλγαρικές Φοιτητικές Πόλεις

Σόφια

Sofia

Η Σόφια είναι η πρωτεύουσα της Βουλγαρίας. Λόγω της μακρόχρονης παράδοσής της ως φοιτητούπολη, έχει ολόκληρο προάστιο που είναι αφιερωμένο στους σπουδαστές με χώρους διασκέδασης και ψυχαγωγίας. Έχει πληθυσμό γύρω στα 1,3 εκατομμύρια, γεγονός που την κατατάσσει 14η μεγαλύτερη πόλη στην ΕΕ. Η πόλη αυτή έχει τεράστια ιστορία, καθώς πολλοί Θράκες προέρχονταν από εκεί, ενώ περιλαμβάνει και πολλά μνημεία της Ρωμαϊκής περιόδου.

Πλόβντιβ

PlovdivΠρόκειται για την Αρχαία Ελληνική πόλη Φιλιππούπολη. Είναι η δεύτερη μεγαλύτερη πόλη μετά τη Σόφια, με την οποία ανταγωνίζεται από πλευράς πολιτισμού και ψυχαγωγίας. Θεωρείται αρχαιότερη χρονολογικά σε σχέση με πόλεις όπως η Ρώμη ή η Αθήνα. Φημίζεται για το Ρωμαϊκό θέατρό της, στο οποίο ακόμα δίνονται παραστάσεις, ενώ οι θρακικές και βυζαντινές καταβολές είναι ορατές. Έχει γίνει προσπάθεια διατήρησής της όπως ήταν την περίοδο της Βουλγαρικής Αναγέννησης.

Βάρνα

Varna

Η Βάρνα είναι η τρίτη μεγαλύτερη πόλη της Βουλγαρίας και έχει πρόσβαση στη Μαύρη Θάλασσα, γεγονός που την καθιστά καλοκαιρινό θέρετρο. Λόγω της θέσης της έχει ιδιαίτερο ιστορικό ενδιαφέρον, κοσμοπολίτικη ατμόσφαιρα και αρχιτεκτονική που συνδυάζει το παρελθόν και το παρόν αρμονικά. Μεγάλο ποσοστό φοιτητών της περιοχής προέρχονται από χώρες εκτός Βουλγαρίας.

Βελίκο Τίρνοβο

Veliko Turnovo

Πόλη με ιστορία τουλάχιστον 5000 ετών, ήταν πρωτεύουσα της Βουλγαρίας για αρκετούς αιώνες μέχρι την Οθωμανική κυριαρχία. Η μεσαιωνική αρχιτεκτονική της είναι αξιοθαύμαστη, με χαρακτηριστικά παραδείγματα το φρούριο του Τσάρεβετς και τις εκκλησίες της. Αποτελεί τη μεγαλύτερη κοινότητα μεταναστών στη Βουλγαρία, γεγονός που συμβάλλει στην αύξηση του πληθυσμού παρά τους δύσκολους καιρούς.

Μπλαγκόεβγκραντ

Blagoevgrad

Πρόκειται για τη λεγόμενη Άνω Τζουμαγιά. Λόγω του μεγάλου ποσοστού φοιτητών από ξένες χώρες αποτελεί έδρα του Νοτιοδυτικού Πανεπιστημίου «Νεόφυτος Ρίλας» και του Αμερικανικού Πανεπιστημίου της Βουλγαρίας, ενώ γενικά οι φοιτητές αποτελούν το μεγαλύτερο μέρος των κατοίκων της περιοχής, δίνοντας ιδιαίτερη ζωηράδα στη μικρή αυτή πόλη. Αξιοθέατο είναι το Μοναστήρι του Ρίλα που χτίστηκε κατά τον 10ο αιώνα.

Μεταπτυχιακά στη Βουλγαρία: Χρήσιμοι σύνδεσμοι

Φοιτητική ζωή στη Βουλγαρία

Σας ευχόμαστε να έχετε την ευκαιρία να σπουδάσετε στη Βουλγαρία, όπου η υψηλή ποιότητα σπουδών συνυπάρχει με το χαμηλό κόστος. Καλή τύχη!